Dirk Vuijk

Verhaal van Dirk Vuijk

Lees hier het persoonlijke verhaal van Dirk Vuijk Corneliszoon (16 januari 1914 – 14 juni 1994). Hij vertelt over Kunst Na Arbeid, waarvan zijn vader Cornelis Vuijk (9 november 1887 – 6 december 1935) medeoprichter is geweest. Dirk heeft zelf ook bij KNA gespeeld en vertelt in dit verhaal aan zijn kinderen over de vereniging. Opa is dus Cornelis Vuijk en zijn vrouw is, Neeltje Diepenhort  (4 mei 1914 – 18 november 1974). Dit verhaal is hieronder weergegeven zoals Dirk Vuijk het op heeft geschreven en het geeft boven alles een leuke, bijzondere en persoonlijke kijk op KNA in het prille begin.

 

De Muziekvereniging

In 1923 werd de muziekvereniging officieel genaamd Fanfare Corps Kunst Na Arbeidâ opgericht waarbij Opa Vuijk een belangrijke rol speelde en het voorzitterschap ervan bekleedde. Ook de heren G. Deelen uit Nieuwpoort en H. Den Hartog uit Langerak hadden een belangrijk aandeel in die oprichtingsactiviteiten.

De bezetting bestond hoofdzakelijk uit koperen blaasinstrumenten zoals: trompet, bugel, cornet, trombone, tuba, een kleine en een grote trom. De instrumenten en enkele andere uitrustingsstukken werden overgenomen van de muziekvereniging De Oranjevaan uit Streefkerk.

Later speelde mijn vader saxofoon sopraan. In 1925 werd ik ook meewerkend lid en speelde tweede bugel. Elke zaterdagavond werd er trouw geoefend in de zaal van het cafe Oosterhout in Langerak.

De dirigent was een belangrijke muzikant van de muziekvereniging De Unie uit Ameide, de mandenmaker Klaas van der Ham. Hij gaf les aan de leerlingen en oefende de verdere avond met de gehele bezetting. Verschillende evenementen in Langerak en Nieuwpoort werden opgeluisterd door Kunst Na Arbeid.

Brandspuit proberen, tweemaal per jaar werden dan de twee brandspuiten beproefd en betekende dat ook een soort oefening voor de commandant en de manschappen, de pompers, de slangen beheerders en de spuiters die de spuittrompet moest vasthouden en richten. Verder gaven we concerten op de Dam in Nieuwpoort en gaven wat fleur aan meerjarige bruiloftsfeesten. Ook hielden we wel marsen door het hele dorp.

Repeteren in het cafe

Ik vond die oefeningen op zaterdagavond erg interessant, in het bijzonder omdat ik dan in de pauze in de cafezaal ernaast het echte cafe mocht rondkijken naar het biljarten en het kaartspelen en naar de borreltjesdrinkende dorpsgenoten. De herbergier bracht de drankjes rond met zijn wijsvinger in het glaasje en omdat hij dan zijn vinger aflikte had hij aan het eind van de avond ook zijn portie gehad vandaar zijn bijnaam Jan Asjes omdat hij dan ook altijd zei: Assie = alstublieft. Soms was er prijsbiljarten eerste prijs een haas of een maaltje paling.

De uitvoeringen in de winter waren ook altijd een hoogtepunt en werd er ook toneelgespeeld door eigen mensen of er kwam een gezelschap uit een naburig dorp of soms een gehuurde komeik en natuurlij k ook wel eens een goochelaar/waarzegger en superknaller zou je het toen genoemd hebben.

Tijdens de concerten op de Dam in Nieuwpoort werden er vlaggetjes of bloemetjes of roosjes (voor de revers van de heren of op de jurk van de dames) verkocht ter versterking van de kas. Geertje en Cor Slob liepen dan ook met zo’n mandje met strikjes en een collecte bus voor het geld. Ook kwam ma wel eens kijken, helemaal op de fiets uit Ameide. Je begrijpt dat was me wat!

Als muziekkorps was het geboden om elk jaar mee te doen aan een muziekconcours in een van de dorpen in de buurt. We werden er naar toe gebracht of met paard en wagens met banken er op of met een grote vrachtauto van Kommer van der Heiden, vroeger Molenaar, later vrachtrijder en ten slotte had hij een vrij groot veetransportbedrijf.

Het concours in Hoog-Blokland

Ik herinner mij nog goed het concours in Hoog-Blokland in 1927. We hadden een vrij nummer ingestudeerd en dat liep vlot en zonder fouten. Het verplicht nummer, een vreemd stuk genaamd Les deux jeux bleus begon met een aantal maten dubbel fortissimo en dan volgde drie maten rust. Dat hadden we tot in het oneindige gerepeteerd, maar het is niet te geloven, op het concours zetten we in, ik ook met mijn bugel, maar bij de drie maten rust vertelde ik me en gaf in de doodse stilte een stoot op mijn hoorn. Pa boos, de dirigent verstoord, de koorlieden verbijsterd want zoiets rekende de jury heel zwaar.

Een van de juryleden was de zwager van mijn vader de muziekleraar Piet Zanen en de argumenten van mijn vader snede blijkbaar hout en leidde ertoe dat we het over mochten doen. Mij werd verboden ook nog maar een enkel geluid te maken, maar ik moest wel met de hoorn aan mijn mond blijven zitten. Nou dan voel je je wel erg opgelaten. Ondanks de gunst van de jury geloof ik toch niet dat we hoge ogen gooiden maar goed, we waren weer op een concours geweest.

We waren in die tijd meen ik al gevorderd van de vierde afdeling naar de eerste afdeling en moesten ver der dingen naar de ereafdeling wat we dus in Hoog-Blokland niet haalde en of dat ooit bereikt is weet ik niet.

Genereuze gift

Om dit nog enigszins goed te maken heb ik in 1973 tijden het vijftigjarig herdenkingsfeest een grappige speech gehouden en een flink bedrag in de kas gestort. Ma was daar ook nog bij en we ontmoette natuurlijk Arie Gerard Slob die in der tijd eerste bugel speelde en mij eigenlijk een beetje bewaakte en leiding gaf bij het oefenen.

Het vaandel kon worden aangeschaft na een genereuze gift van een vroegere inwoner van Nieuwpoort, een zekere Prins, aannemer uit Sliedrecht. Op een zondag vertrok een delegatie uit het bestuur naar een vaandel fabrikant in den haag waar de onderhandelingen blijkbaar eerst niet erg vlotten aangezien reeds een flink deel van het bedrag bestemd voor de aankoop was opgegaan aan reiskosten en verteringen.

De penningmeester Johan Hakemulder (Cornet) had een zware taak. Ondanks de tien of vijftien cent contributie was het voor meerdere leden toch moeilijk om dit bedrag wekelijks af te dragen. Hij hield daar boek van in een schrift met kolommen en telkens als er betaald was zette hij een kruisje in de kolom achter je naam. Op de jaarlijkse vergadering moet hij verslag uitbrengen en dan was hij of ziek of zo nerveus dat hij bijna flauwviel van angst of onlust om de namen te moeten opnoemen van de achterstallige betalers. In de crisisjaren ging het niet zo goed met de muziek en er werd enkele jaren niet gerepeteerd.

Toen ik in 1929 naar de HBS ging heb ik mijn lidmaatschap beëindigd.

Concours in Langerak

Ook in Langerak werd er een enkele maal een concours georganiseerd. Op een weiland van Baanhofman (getrouwd met een zuster van de vrouw van Oom Dirk Vuijk DZn) vlak bij het slot. Er waren dan allerlei vermakelijkheden, draaimolen, zweefmolen, hoofd van jut en diverse schiet, koek en drankkramen en ten slotte de grote muziektent en de jurytent. Het publiek vermaakte zich uitstekend. Je kon je laten fotograferen bijvoorbeeld op een motorfiets, heel stoer en echt iets om te bewaren. Na zo’n concours had de ambtenaar van de burgerlijke stand dan wel weer een drukke periode om alle paartjes die niet voorzichtig genoeg geweest waren te trouwen.

Het vijfentwintigjarig regeringsjubileum van koningin Wilhelmina werd uitgebreid gevierd. Voor de schooljeugd waren er allerlei kinderspelen op de uiterwaard vlak bij de steenoven. Hardlopen, zaklopen, paalklimmen (mast was met zeep ingesmeerd), ringsteken op de fiets (als je mis stak kantelde er een tobbe water over je hoofd), touw trekken, onder een groot zeil door kruipen en nog veel meer. Er was ook een optocht van verkleedde kinderen en een rondrit door het dorp op mooi versierde wagens. Een speciaal jubileum lied werd heel serieus ingestudeerd hoewel het Wilhelmus en het wien Neerlandsbloed het altijd toch veel beter deden.

De leden van KNA in de jaren ’20

Kees Advokaat, Nieuwpoort, Schoenmaker D. Den Besten, Langerak,Boer Jo den besten , Nieuwpoort, Metselaar Adriaan Beuzekom, Langerak, Kleermaker Gerrit Deelen, Nieuwpoort, Sigarenmaker Dirk Gelderblom, Langerak, Knecht van Opa Vuijk Bas de Groot, Langerak, Visser loswerkman Johan Hakemulder, Langerak, Klompenmaker Dirk van der Ham, Langerak, Mandenmaker Klaasje van der Ham, Langerak, Bokkenboer Klaas van der Ham, Ameide, Dirigent, muzikant De Unie Ameide, Mandenmaker Henk den Hartog, Langerak, Los werkman Niek den Hartog, Langerak, Los werkman Van den Heijden, Langerak, Los werkman Kommer van der Heijden, Nieuwpoort, Molenaar / vrachtrijder Gerrit van der Heijden, Nieuwpoort , Molenaar Arie Cronelis Rozendaal, Nieuwpoort, Boer Klaas Stek, Langerak, Kleermaker Peet Stek, Langerak, Kleermaker Arie Gerard Slob, Nieuwpoort, Boer Cornelis Vuijk, Langerak, Graanhandelaar Dik Vuijk Corneliszoon, Langerak, Scholier